Cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến kháng cáo xin hưởng án treo

Ngày 25/09/2026, Tòa phúc thẩm TAND tối cao tại Hà Nội đã mở phiên xét xử đối với bà Nguyễn Thị Kim Tiến cùng 9 bị cáo khác có liên quan đến các sai phạm tại dự án Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở 2 ở Ninh Bình. Phiên tòa dự kiến kéo dài đến ngày 26/09/2026 nhằm xem xét các đơn kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt, xin hưởng án treo và đề nghị giảm nghĩa vụ bồi thường thiệt hại. Tại bản án sơ thẩm hồi tháng 05/2026, bà Nguyễn Thị Kim Tiến bị tuyên phạt 6 năm tù về tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí. Ngoài án phạt tù, bà còn bị buộc phải bồi thường hơn 108 tỉ đồng. Đáng chú ý, bản án sơ thẩm ghi nhận con trai bà Tiến đã nộp 24,5 tỉ đồng để khắc phục hậu quả thay cho mẹ. Trong tổng số tiền này, 7,5 tỉ đồng được xác định là tiền bà Tiến hưởng lợi từ cấp dưới, số còn lại là tiền nộp khắc phục hậu quả vụ án. Hồ sơ vụ án xác định sai phạm xảy ra trong quá trình triển khai dự án đầu tư xây dựng cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức. Bà Nguyễn Thị Kim Tiến cùng nhiều cá nhân tại Bộ Y tế, Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm và các đơn vị liên quan đã để xảy ra nhiều sai sót trong việc lựa chọn tư vấn nước ngoài, chỉ định thầu và phê duyệt kế hoạch chọn nhà thầu. Những sai phạm này đã khiến dự án đình trệ, kéo dài và không đạt được mục tiêu ban đầu, gây thiệt hại cho tài sản Nhà nước hơn 803 tỉ đồng. Tại phiên tòa sơ thẩm, bà Tiến thừa nhận trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác quản lý, điều hành và kiểm tra, giám sát.

Cựu Bộ trưởng cho rằng bản thân đã không thực hiện tốt việc chỉ đạo để phát hiện sớm các sai phạm của cấp dưới. Dù bản án sơ thẩm xác định bà không trực tiếp gây ra thiệt hại, nhưng các quyết định phê duyệt của bà được coi là tiền đề để các cấp dưới thực hiện các bước tiếp theo dẫn đến sai phạm. Ngoài bà Nguyễn Thị Kim Tiến, các bị cáo khác cũng có đơn kháng cáo, bao gồm ông Nguyễn Chiến Thắng và ông Nguyễn Hữu Tuấn, nguyên là Giám đốc Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm Bộ Y tế. Ông Thắng bị tuyên phạt tổng cộng 30 năm tù cho hai tội danh vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước và nhận hối lộ. Ông Tuấn bị tuyên phạt tổng cộng 25 năm tù cho hai tội danh tương tự.

Các bị cáo khác như Trần Văn Sinh, Đào Xuân Sinh, Nguyễn Kim Trung, Nguyễn Doãn Tú, Lê Văn Cư và Hoàng Xuân Hiệp cũng phải đối mặt với các mức án tù về tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước. Riêng bị cáo Lê Thanh Thiêm bị tuyên phạt 10 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Phiên tòa phúc thẩm hiện do Hội đồng xét xử gồm ba thẩm phán Võ Hồng Sơn, Chu Thanh Quang và Hoàng Thị Bích Hải chủ trì. Theo quy định của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao, việc xem xét cho hưởng án treo đòi hỏi bị cáo phải đáp ứng nhiều tiêu chuẩn khắt khe. Điều kiện tiên quyết là người phạm tội phải bị xử phạt tù không quá 3 năm.

Bên cạnh đó, bị cáo cần có nhân thân tốt, có các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, nơi cư trú hoặc nơi làm việc ổn định và xét thấy không cần phải chấp hành hình phạt tù trong trại giam mới có thể cải tạo được. Pháp luật cũng quy định rõ các trường hợp không được hưởng án treo như: người giữ vai trò chủ mưu, cầm đầu, người ngoan cố chống đối, hoặc phạm tội từ hai lần trở lên. Trong trường hợp của bà Nguyễn Thị Kim Tiến, với mức án 6 năm tù tại phiên sơ thẩm, để được xem xét hưởng án treo, Hội đồng xét xử phúc thẩm trước hết phải chấp nhận giảm hình phạt xuống còn không quá 3 năm tù. Sau khi đáp ứng điều kiện về mức án, tòa án mới tiếp tục xem xét các điều kiện nhân thân và tình tiết giảm nhẹ khác theo quy định. Trong các vụ án liên quan đến quản lý tài sản công, việc khắc phục hậu quả sớm và đầy đủ là yếu tố quan trọng nhất để được xem xét giảm nhẹ hình phạt. Theo Hệ Thống Luật, các bị cáo cần chủ động phối hợp với cơ quan điều tra để làm rõ các sai phạm, tích cực nộp tiền khắc phục hậu quả dân sự, liên hệ với luật sư bào chữa để rà soát các tình tiết giảm nhẹ mới và tuân thủ các quy định về tố tụng.

Câu hỏi thường gặp

Điều kiện để bị cáo được hưởng án treo là gì?

Theo quy định, bị cáo phải bị xử phạt tù không quá 3 năm, có nhân thân tốt, nhiều tình tiết giảm nhẹ, nơi cư trú ổn định và xét thấy không cần thiết phải cách ly khỏi xã hội để cải tạo.

Bà Nguyễn Thị Kim Tiến có được hưởng án treo không?

Hiện tại bà Tiến bị tuyên 6 năm tù, vượt quá mức 3 năm quy định để hưởng án treo. Để được xem xét, Hội đồng xét xử phúc thẩm cần phải chấp nhận giảm hình phạt xuống không quá 3 năm tù trước khi xem xét các điều kiện khác.

Việc nộp tiền khắc phục hậu quả có giúp giảm nhẹ hình phạt?

Có. Việc tự nguyện nộp tiền khắc phục hậu quả là một tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quan trọng theo Bộ luật Hình sự, được Hội đồng xét xử xem xét khi lượng hình.