Khởi tố vụ án vận chuyển ngà voi trái phép tại cảng Quy Nhơn

HÌNH SỰ Tác giả: Chuyên viên Nguyễn Thị Kiều Thi

Khởi tố vụ án vận chuyển ngà voi trái phép tại cảng Quy Nhơn

Vào ngày 10/08/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Gia Lai đã chính thức ban hành quyết định khởi tố vụ án hình sự liên quan đến hành vi vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm. Vụ việc này bắt nguồn từ công tác kiểm tra, giám sát chặt chẽ của các cơ quan chức năng đối với lô hàng nhập khẩu có dấu hiệu nghi vấn về chủng loại và số lượng hàng hóa thuộc danh mục CITES.

Sự việc bắt đầu từ việc kiểm tra lô hàng nhập khẩu từ nước Cộng hòa Công Gô cập cảng Quy Nhơn vào ngày 09/07/2026 và hạ bãi vào ngày 10/07/2026. Sau một thời gian theo dõi, từ ngày 06/08 đến ngày 08/08/2026, liên quân bao gồm Công an tỉnh Gia Lai, Đồn Biên phòng Cửa khẩu cảng Quy Nhơn, Chi cục Điều tra chống buôn lậu – Cục Hải quan, Chi cục Hải quan khu vực XIV và Cục Cảnh sát Phòng chống tội phạm về môi trường đã tiến hành kiểm tra thực tế 3 container hàng hóa mang số hiệu TCKU 1286688, MSNU 1925212 và MSNU 3138992.

Chi tiết phát hiện các mẫu vật ngà voi và xương động vật

Qua quá trình khám xét, lực lượng chức năng ghi nhận lô hàng được khai báo gồm 165 lóng/thanh gỗ, phân bổ cụ thể trong 3 container: TCKU 1286688 chứa 88 thanh, MSNU 1925212 chứa 46 thanh và MSNU 3138992 chứa 31 thanh. Tuy nhiên, khi kiểm tra kỹ lưỡng, cán bộ phát hiện 12 lóng/thanh gỗ có phủ lớp sáp bên ngoài. Sau khi loại bỏ lớp sáp này, cơ quan chức năng phát hiện bên trong chứa các mẫu xương động vật và 221 vật thể dạng khúc có hình dạng và kích thước không đồng nhất.

Lực lượng chức năng kiểm tra ngà voi trái phép tại cảng Quy Nhơn
Lực lượng chức năng kiểm tra ngà voi trái phép tại cảng Quy Nhơn

Sau khi xử lý làm sạch, tổng trọng lượng các mẫu xương động vật được xác định là 79,3kg. Đối với 221 vật thể dạng khúc nghi là ngà voi, tổng khối lượng lên tới 1.193kg. Vào ngày 08/08/2026, cơ quan chức năng đã lấy 5 mẫu vật thể dạng hình trụ (5,8kg), 12 hộp sọ không hàm dưới (12,8kg) và 3 mẫu lóng gỗ để gửi đi giám định chuyên môn nhằm xác định chính xác chủng loại.

Kết luận giám định và xử lý tang vật

Ngày 10/08/2026, Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã đưa ra kết luận giám định chính thức. Theo đó, các mẫu vật được gửi đến đều xác định là ngà voi thuộc họ Elephantidae – loài nằm trong danh mục động vật nguy cấp, quý, hiếm cần được bảo vệ nghiêm ngặt. Kết quả này là căn cứ quan trọng để cơ quan điều tra thực hiện các bước tố tụng tiếp theo.

Đối với phần tang vật còn lại, bao gồm 216 mẫu vật thể hình trụ (1.187,2kg) và 66,5kg xương động vật được niêm phong tại container TCKU 1286688, cùng toàn bộ số lóng gỗ còn lại, cơ quan chức năng đã bàn giao cho Chi cục Hải quan khu vực XIV thực hiện công tác bảo quản theo đúng quy định của pháp luật. Các đối tượng liên quan đã bị tạm giữ để phục vụ công tác lấy lời khai và mở rộng điều tra vụ án.

Tang vật ngà voi và xương động vật được thu giữ trong container gỗ
Tang vật ngà voi và xương động vật được thu giữ trong container gỗ

Công tác phối hợp phòng chống buôn lậu

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi đã gửi thư khen ngợi, biểu dương các lực lượng tham gia đấu tranh, bắt giữ vụ vận chuyển trái phép động vật hoang dã này. Theo đánh giá từ lãnh đạo Bộ Tài chính, đây là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ, nhịp nhàng giữa lực lượng Hải quan và các cơ quan nghiệp vụ liên quan, góp phần quan trọng vào việc giữ vững an ninh quốc gia và bảo vệ môi trường.

Việc phát hiện thành công số lượng lớn ngà voi ngụy trang tinh vi trong gỗ cho thấy thủ đoạn của các đối tượng buôn lậu ngày càng phức tạp. Tuy nhiên, với sự quyết tâm và nghiệp vụ sắc bén, các lực lượng chức năng đã kịp thời ngăn chặn hành vi vi phạm pháp luật. Hiện nay, hồ sơ vụ án vẫn đang được cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Gia Lai củng cố, tiếp tục xử lý nghiêm minh theo quy định.

Cơ quan chức năng làm việc tại cảng Quy Nhơn về vụ vận chuyển ngà voi
Cơ quan chức năng làm việc tại cảng Quy Nhơn về vụ vận chuyển ngà voi

Các quy định pháp luật về bảo vệ động vật hoang dã

Hành vi vận chuyển trái phép các loài động vật thuộc danh mục CITES, như ngà voi, bị nghiêm cấm và xử lý hình sự theo quy định của pháp luật Việt Nam. Tùy vào tính chất, mức độ vi phạm và khối lượng tang vật, các đối tượng có thể đối mặt với những khung hình phạt nghiêm khắc. Việc khởi tố vụ án hình sự là bước đi cần thiết để răn đe, phòng ngừa các hành vi tương tự trong tương lai.

Hệ Thống Luật khuyến nghị các doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về quản lý hàng hóa, đặc biệt đối với các loại gỗ và sản phẩm có nguồn gốc từ động vật hoang dã. Việc khai báo sai lệch về chủng loại, số lượng để che giấu hành vi vi phạm không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn dẫn đến những hậu quả pháp lý nặng nề cho cá nhân và tổ chức.

Vai trò của Hệ Thống Luật trong tư vấn pháp luật

Hệ Thống Luật luôn cập nhật kịp thời các tin tức pháp lý liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu và các tội danh xâm phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp. Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, chúng tôi sẵn sàng hỗ trợ, tư vấn pháp luật cho các doanh nghiệp, cá nhân về các quy định liên quan đến thủ tục hải quan, danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu và các quy định bảo vệ môi trường.

Quý độc giả cần tìm hiểu thêm về các quy định pháp luật liên quan đến vụ việc hoặc các thủ tục pháp lý tương tự, vui lòng theo dõi các bản tin tiếp theo trên trang web của chúng tôi. Hệ Thống Luật cam kết mang đến những thông tin chính xác, khách quan và chuyên sâu nhất để hỗ trợ cộng đồng hiểu rõ và tuân thủ đúng quy định của pháp luật Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

Vận chuyển trái phép ngà voi bị xử lý thế nào?

Hành vi vận chuyển trái phép ngà voi thuộc danh mục động vật nguy cấp, quý, hiếm bị xử lý hình sự về tội Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm theo Bộ luật Hình sự. Mức phạt tùy thuộc vào khối lượng và tính chất vụ việc, có thể bao gồm phạt tù và phạt tiền.

Danh mục CITES là gì?

CITES là Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp. Danh mục này liệt kê các loài cần được bảo vệ quốc tế để ngăn chặn việc khai thác, buôn bán trái phép đe dọa sự sinh tồn của chúng. Việc nhập khẩu hàng hóa thuộc danh mục này phải có giấy phép đặc biệt.

Tang vật ngà voi trong vụ án sẽ được xử lý ra sao?

Tang vật là ngà voi và các mẫu xương động vật sau khi thu giữ sẽ được niêm phong, bảo quản tại cơ quan chức năng (trong trường hợp này là Chi cục Hải quan khu vực XIV) để phục vụ công tác điều tra. Sau khi có bản án hoặc quyết định của tòa án, tang vật sẽ bị tịch thu và xử lý theo quy định.

Bài viết liên quan