Tăng mức chuẩn trợ giúp xã hội lên 540.000 đồng từ 05/10/2026

Tác giả: Chuyên viên Phan Thị Thu Quyên

Tăng mức chuẩn trợ giúp xã hội lên 540.000 đồng

Hàng triệu người thuộc diện yếu thế trên cả nước sắp được hưởng lợi từ chính sách an sinh mới khi mức chuẩn trợ giúp xã hội chính thức được điều chỉnh tăng lên 540.000 đồng/tháng theo Nghị định 335/2026 của Chính phủ. Sự thay đổi này đánh dấu mức tăng 40.000 đồng so với mức 500.000 đồng/tháng được áp dụng trước đây, mang lại kỳ vọng cải thiện đời sống cho khoảng 4,5 triệu đối tượng thụ hưởng trên toàn quốc.

Theo quy định, mức chuẩn này đóng vai trò là căn cứ pháp lý then chốt để xác định mức trợ cấp xã hội hằng tháng, mức hỗ trợ kinh phí nhận chăm sóc, nuôi dưỡng tại cộng đồng, cũng như mức chi phí chăm sóc tại các cơ sở bảo trợ xã hội. Việc điều chỉnh này không chỉ là con số đơn thuần mà còn là nỗ lực của Nhà nước trong việc đảm bảo an sinh xã hội, dù theo tính toán từ Bộ Y tế, mức 540.000 đồng hiện mới chỉ đáp ứng khoảng 24,5% chuẩn nghèo nông thôn và 19,2% chuẩn nghèo đô thị.

Tác động ngân sách và lộ trình thực hiện

Việc nâng mức chuẩn trợ giúp xã hội thêm 40.000 đồng/tháng kéo theo sự gia tăng đáng kể về nguồn lực tài chính từ ngân sách nhà nước. Cụ thể, dự kiến kinh phí ngân sách nhà nước cần bổ sung mỗi tháng là 304 tỷ đồng để chi trả cho hơn 4,5 triệu đối tượng thụ hưởng trên cả nước. Đây là con số phản ánh quy mô rộng lớn của mạng lưới an sinh xã hội mà Chính phủ đang duy trì.

Về hiệu lực thi hành, Nghị định 335/2026 có hiệu lực chung từ ngày 05/10/2026. Tuy nhiên, để đảm bảo quyền lợi cho các đối tượng đang được chăm sóc tập trung, Điều 32 của Nghị định đã quy định một lộ trình riêng biệt. Theo đó, người đứng đầu các cơ sở trợ giúp xã hội phải tổ chức thực hiện chế độ, chính sách chăm sóc, nuôi dưỡng theo mức mới kể từ ngày 01/07/2026, sớm hơn so với thời điểm hiệu lực chung của toàn văn bản.

Cách tính mức trợ cấp xã hội hằng tháng

Mức trợ cấp xã hội hằng tháng đối với các nhóm đối tượng bảo trợ xã hội thường xuyên tại cộng đồng được xác định bằng công thức: Mức chuẩn (540.000 đồng) nhân với hệ số tương ứng. Tùy thuộc vào từng nhóm đối tượng cụ thể mà hệ số này sẽ khác nhau, dẫn đến mức hưởng thực tế khác biệt.

Ví dụ, đối với người cao tuổi thuộc hộ nghèo, không có người phụng dưỡng, không có điều kiện sống tại cộng đồng và đủ điều kiện tiếp nhận vào cơ sở trợ giúp xã hội nhưng được người khác nhận nuôi dưỡng tại cộng đồng, hệ số áp dụng là 3.0. Khi đó, mức trợ cấp hằng tháng sẽ là: 540.000 đồng x 3 = 1,62 triệu đồng/tháng. Đây là mức trợ cấp cao nhất theo quy định hiện hành.

Trợ cấp đối với người đơn thân nghèo nuôi con

Đối với nhóm người đơn thân nghèo đang nuôi con, Nghị định 335/2026 quy định hệ số 1,0 cho mỗi người con đang nuôi. Điều này đồng nghĩa với việc mỗi người con sẽ mang lại mức trợ cấp 540.000 đồng/tháng cho người mẹ hoặc người cha đơn thân thuộc diện nghèo.

Cụ thể, nếu người đơn thân nghèo đang nuôi 02 con, mức trợ cấp sẽ là 1,08 triệu đồng/tháng. Nếu nuôi 03 con, mức trợ cấp sẽ tăng lên thành 1,62 triệu đồng/tháng. Cách tính này nhằm hỗ trợ trực tiếp cho các gia đình có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, giúp họ có thêm nguồn lực để chăm sóc và nuôi dạy con cái.

Quyền tự chủ của địa phương trong chính sách an sinh

Nghị định 335/2026 không chỉ thiết lập mức chuẩn chung mà còn mở ra cơ chế linh hoạt cho các địa phương. Trong trường hợp điều kiện kinh tế – xã hội tại địa phương cho phép, UBND cấp tỉnh có quyền trình HĐND cùng cấp quyết định mức chuẩn trợ giúp xã hội hoặc mức trợ giúp xã hội áp dụng trên địa bàn cao hơn mức chuẩn quy định tại Nghị định này.

Ngoài ra, các địa phương cũng có thể chủ động xây dựng chính sách trợ giúp cho các đối tượng khó khăn khác chưa được quy định cụ thể trong Nghị định. Điều này tạo điều kiện để các tỉnh, thành phố chủ động hơn trong việc giải quyết các vấn đề an sinh đặc thù tại địa phương, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau.

Phân tích pháp lý về mức chuẩn trợ giúp xã hội

Theo quy định tại Nghị định 335/2026, mức chuẩn trợ giúp xã hội là thước đo quan trọng nhất trong hệ thống chính sách trợ giúp xã hội. Việc thay đổi mức chuẩn này trực tiếp làm thay đổi mức hưởng của hàng loạt đối tượng. Hệ Thống Luật lưu ý rằng, đây là văn bản quy phạm pháp luật có tính chất bắt buộc thực hiện trên phạm vi toàn quốc.

Các cơ quan, đơn vị có trách nhiệm chi trả trợ cấp cần lưu ý thời điểm áp dụng khác nhau giữa các nhóm đối tượng (ngày 01/07/2026 đối với cơ sở trợ giúp xã hội và ngày 05/10/2026 đối với các đối tượng còn lại). Việc thực hiện sai lệch thời điểm hoặc mức hưởng có thể dẫn đến các khiếu nại về quyền lợi của người dân, do đó cần tuân thủ nghiêm ngặt các điều khoản hiệu lực thi hành.

Khuyến nghị bảo vệ quyền lợi

Để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của mình, người dân cần thực hiện các bước sau:

  • Kiểm tra kỹ đối tượng thụ hưởng và hệ số áp dụng theo Nghị định 335/2026 để xác định mức trợ cấp chính xác.
  • Theo dõi thông báo từ UBND xã/phường hoặc cơ quan Lao động – Thương binh và Xã hội địa phương về việc chi trả mức trợ cấp mới.
  • Nếu thuộc diện được hưởng nhưng chưa nhận được mức điều chỉnh, cần liên hệ trực tiếp với cơ quan chức năng tại địa phương để được hướng dẫn thủ tục rà soát.
  • Thường xuyên cập nhật thông tin pháp lý từ Hệ Thống Luật để nắm bắt kịp thời các chính sách an sinh mới nhất.

Câu hỏi thường gặp

Mức chuẩn trợ giúp xã hội mới là bao nhiêu?

Theo Nghị định 335/2026, mức chuẩn trợ giúp xã hội được điều chỉnh tăng lên 540.000 đồng/tháng, thay thế cho mức 500.000 đồng/tháng trước đây.

Nghị định 335/2026 có hiệu lực từ khi nào?

Nghị định có hiệu lực chung từ ngày 05/10/2026. Tuy nhiên, đối với các cơ sở trợ giúp xã hội, việc thực hiện chính sách theo mức mới được áp dụng từ ngày 01/07/2026.

Cách tính mức trợ cấp xã hội hằng tháng ra sao?

Mức trợ cấp hằng tháng được tính bằng công thức: 540.000 đồng nhân với hệ số tương ứng của từng nhóm đối tượng theo quy định tại Nghị định 335/2026.

Bài viết liên quan