Hà Nội: Nữ đại gia xăng dầu Chu Thị Thành nộp lại 99 tỷ đồng

Nữ đại gia xăng dầu Chu Thị Thành nộp lại 99 tỷ đồng trước phiên tòa

Hành động nộp lại hơn 99 tỷ đồng của bà Chu Thị Thành, Chủ tịch Tập đoàn Thiên Minh Đức, đã gây chú ý lớn trước khi TAND Hà Nội mở phiên xét xử bà về các sai phạm liên quan đến quỹ bình ổn xăng dầu và hóa đơn. Trong vụ án này, bà Thành bị cáo buộc tham ô hơn 79 tỷ đồng và thu lợi 20,7 tỷ đồng từ việc bán hóa đơn khống, gây thiệt hại tổng cộng khoảng 100 tỷ đồng.

Bắt đầu từ ngày 2-5/11, bà Chu Thị Thành (66 tuổi, mẹ của doanh nhân Chu Đăng Khoa) chính thức hầu tòa cùng 22 đồng phạm là nhân viên và các giám đốc công ty liên quan. Các bị cáo đối mặt với các tội danh Tham ô tài sản, Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước hoặc Trốn thuế. Theo ghi nhận của Viện kiểm sát (VKS) trước ngày xét xử, toàn bộ số tiền gây thiệt hại đã được các bị cáo khắc phục hoàn toàn.

Tập đoàn Thiên Minh Đức được thành lập từ năm 2001 với vốn điều lệ lên tới hơn 2.000 tỷ đồng. Bà Thành giữ vai trò Chủ tịch HĐQT với tỷ lệ sở hữu 77,15%, trong khi con trai bà nắm giữ 22,77%. Hệ sinh thái của tập đoàn này vô cùng rộng lớn, bao phủ từ lĩnh vực xăng dầu, khí hóa lỏng, bất động sản đến logistics và dịch vụ khách sạn.

Theo cáo trạng, từ đầu năm 2020, trước bối cảnh kinh doanh gặp khó khăn do đại dịch Covid-19, bà Thành đã trực tiếp chỉ đạo cấp dưới thực hiện hành vi gian lận. Cụ thể, bà yêu cầu nhân viên không lập hóa đơn giá trị gia tăng khi bán xăng dầu với đơn giá thấp hơn giá niêm yết. Việc này nhằm mục đích thu tiền mặt phục vụ các dự án riêng và né tránh nghĩa vụ trích lập Quỹ Bình ổn giá xăng dầu. Thời điểm đó, mức trích quỹ quy định từ 500 đến 1.600 đồng mỗi lít.

Để hợp thức hóa lượng xăng dầu đã bán “chui”, tập đoàn tìm kiếm đối tác để xuất bán hóa đơn khống. Thủ đoạn này giúp bà Thành vừa chiếm đoạt tiền từ Quỹ bình ổn, vừa thu thêm phí bán hóa đơn từ 300 đến 500 đồng trên mỗi lít xăng dầu. Tại Tổng kho DKC Nghi Thiết (Nghệ An), sản lượng bán chui là hơn 30 triệu lít, gây thiệt hại 19,4 tỷ đồng tiền trích quỹ. Tại Tổng kho Hoàng Huy (Hải Phòng), con số này lên tới gần 77 triệu lít, né tránh 48 tỷ đồng tiền trích quỹ. Tổng cộng, số tiền quỹ bình ổn bị chiếm đoạt được xác định là 79 tỷ đồng.

Đối với tội danh Mua bán trái phép hóa đơn, VKS xác định Thiên Minh Đức đã xuất 153 hóa đơn khống cho 22 đơn vị với tổng sản lượng 72 triệu lít, giá trị ghi trên hóa đơn hơn 842 tỷ đồng, thu lợi bất chính 20,7 tỷ đồng.

Phân tích pháp lý

Hành vi của bà Chu Thị Thành và các đồng phạm được xem xét dưới góc độ pháp lý nghiêm ngặt theo Bộ luật Hình sự. Tội Tham ô tài sản (Điều 353) được áp dụng khi người phạm tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn để chiếm đoạt tài sản mà mình có trách nhiệm quản lý. Trong trường hợp này, tiền Quỹ bình ổn giá xăng dầu là tài sản thuộc quản lý nhà nước nhưng đã bị các bị cáo chiếm dụng thông qua thủ đoạn gian lận hóa đơn.

Bên cạnh đó, tội Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước (Điều 203) được cấu thành khi các đối tượng lập hóa đơn khống nhằm mục đích thu lợi bất chính hoặc trốn thuế. Việc khắc phục hậu quả hoàn toàn (nộp lại 99 tỷ đồng) là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quan trọng theo Điều 51 Bộ luật Hình sự, thể hiện sự thành khẩn và ý thức bồi thường thiệt hại của bị cáo trước tòa.

Khuyến nghị

Để bảo vệ quyền lợi và tránh rủi ro pháp lý trong hoạt động kinh doanh, các doanh nghiệp cần lưu ý:

– Tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về trích lập quỹ và nghĩa vụ thuế đối với Nhà nước.

– Tuyệt đối không thực hiện hành vi mua bán hóa đơn khống, vì đây là hành vi vi phạm pháp luật hình sự nghiêm trọng.

– Xây dựng quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ đối với bộ phận kế toán và kinh doanh.

– Khi phát hiện sai sót hoặc có dấu hiệu vi phạm, cần chủ động khắc phục hậu quả sớm nhất để hưởng các tình tiết giảm nhẹ theo quy định pháp luật.

Câu hỏi thường gặp

Hành vi của bà Chu Thị Thành bị truy tố về các tội danh nào?

Bà Chu Thị Thành bị truy tố về hai tội danh: Tham ô tài sản theo Điều 353 và Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước theo Điều 203 Bộ luật Hình sự.

Việc nộp lại 99 tỷ đồng có ý nghĩa gì đối với vụ án?

Việc nộp lại 99 tỷ đồng là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quan trọng theo Điều 51 Bộ luật Hình sự, thể hiện sự thành khẩn và ý thức khắc phục hậu quả của bị cáo trước phiên tòa.

Tại sao việc bán xăng dầu không hóa đơn lại bị coi là tham ô?

Việc không lập hóa đơn khi bán xăng dầu nhằm né tránh nghĩa vụ trích lập Quỹ bình ổn giá xăng dầu, số tiền này là tài sản thuộc quản lý nhà nước nên bị coi là hành vi chiếm đoạt tài sản công.